CAO LY LÀ NƯỚC NÀO

Bài này là bài xích thứ ba trong tập sách in "Văn Minh Tân học tập Sách (Kế sách gây ra nền học new để đạt mức văn minh)" của trường Đông khiếp Nghĩa Thục (năm 1907), hiện nay còn sinh sống Thư viện Viện phân tích Hán Nôm.

Bạn đang xem: Cao ly là nước nào


Nhật bản là một nước nhỏ tuổi ở châu Á, Cao Ly 1) cũng là 1 nước nhỏ tuổi ở châu Á. Một bên thì mạnh bạo lướt nỗ lực giới, một bên thì xẻ xuống bị mất. Nói rằng người giống domain authority vàng chúng ta không thể trỗi dậy ư? - công ty chúng tôi muốn cùng những người xem nước Nhật Bản! bảo rằng người giống domain authority vàng họ không thể mất được ư? - cửa hàng chúng tôi muốn cùng những người coi nước Cao Ly!
.Lịch sử nước Cao Ly luôn phụ thuộc người khác mà cần yếu tự lập được. Về lịch sử hào hùng trước tê thì khoan bàn đến. Nhưng bắt đầu ngày trước năm liền kề Ngọ 2) gần đây thì vẫn luôn là nước phên giậu của chúng ta. Từ lúc Lý Hồng Chương đính mong với Nhật Bản, trong ấy bao gồm điều: “Hai nước phái quân mang đến Cao Ly để xem xét lẫn nhau. Coi Cao Ly là của bình thường hai nước Trung-Nhật”. Nhưng khi china bị thua kém trận năm tiếp giáp Ngọ, thì Nhật bạn dạng giả mang tiếng hòa bình trả đến Cao Ly, mà cùng kungfu với nước Nga. Người Nga khi đó muốn sinh chuyện, không chịu khiến cho Cao Ly mất hẳn cùng với Nhật Bản. Rồi hai con cọp xâu xé nhau, cho nên bảo Cao Ly là chủ quyền thì chỉ tất cả vỏ trống vẻ ngoài thôi. Từ bỏ đấy Cao Ly lại là của phổ biến hai nước Nhật - Nga. Nay thì trọn vẹn là của Nhật Bản. Đấy là lịch sử hào hùng thống khổ của Cao Ly ngay sát mười năm lại đây.
Trước trên đây ở Thượng Hải có điện tin rằng: Vua Cao Ly mặc dù bị người Nhật uy hiếp, dẫu vậy không chịu ký tên, đóng góp ấn vào điều ước nói “Cao Ly đề nghị chịu sự bảo hộ của Nhật Bản”, sau quan lại Nhật tự cướp lấy ấn mà lại đóng vào, đồn đại lên rằng “điều ước tất cần tuân theo”. Nghe nói bao gồm vị đại thần Cao Ly vẫn tự tử. Đại sứ của Nhật là Y Đằng trú trên Hán Thành, bị người xung xung quanh lấy đã ném bị thương. Xem nuốm thì biết vua Cao Ly không phải không biết thoát nước là nhức khổ, nhưng làm thế nào được cùng với cường quyền?
Ngày xưa vua Hán Hiến Đế bị quyền thần o ép mà gồm câu than thở: “Không biết trống mái khi nào…”. Nay vua Cao Ly bị địch kìm nén mà bao gồm cái thảm cướp ấn. Các ông vua dại dột ngốc hoàn toàn có thể lấy đó có tác dụng gương vậy. Bề tôi nước Cao Ly không hẳn không biết thoát nước là tủi nhục, nhưng bỗng nhiên chốc tự tận thì bổ ích gì! Dân nước Cao Ly cũng chưa phải không biết thoát nước là đau đớn, nhưng tới nay mới chỉ ném đá thì cũng thật đã quá muộn!
Nghe nói Nhật hoàng sẽ đánh điện mang đến Hán Thành, đánh giá cao Y Đằng về câu hỏi hòa cầu thành công. Lại nghe nói Nhật bản đã công bố văn kiện bảo lãnh Cao Ly, các nước đông đảo đã thừa nhận. Vả lại sắp sửa huỷ bỏ hết thảy các nhà sứ tiệm ở kinh thành Cao Ly, còn những công sứ cũng phần đông lục tục về nước hết.
Gần đây, tất cả lệ chung là các nước bị mất, vua khỏi bắt buộc tù, lăng miếu khỏi phải phá mà thôi. Chứ bảo hộ tức là mất nước vậy. Ngày như thế nào bị fan ta bảo hộ, tức hồi trước là ngày lưu niệm mất nước. Cụ mà chính phủ nước nhà Mãn Thanh sầm uất không biết gì, nghe tín đồ ta bàn mang lại việc bảo hộ lãnh thổ thì hớn hở vui vẻ hiện ra sắc đẹp mặt. Vui ư? bi thương ư? Ta sợ đang lại làm cho Cao Ly sản phẩm hai nữa!
Sau cuộc chiến tranh kết liễu, trong hòa ước bao gồm nói rằng: “Đem tự do trả lại đến Cao Ly” còn sờ sờ ra đó. Cuộc chiến tranh Nga - Nhật 3) là do tranh nhau Mãn Châu nhưng mà sinh ra. Sau cuộc chiến tranh kết liễu, trong hòa ước gồm nói rằng: “Lấy đất đai Mãn Châu trả lại mang lại Trung Quốc” cũng vẫn còn sờ sờ ra đó. Chưa biết kết quả bữa sau của Mãn Châu ra sao, chứ ngày nay, nếu rước gương Cao Ly cơ mà đối chiếu, thì ai không rợn gáy mà run sợ.

Xem thêm:


*

Đế quốc Nga cùng Đế quốc Nhật bạn dạng tranh giành quyền kiểm soát Mãn Châu và Triều Tiên năm 1904-1905. Trận chiến diễn ra tại phái nam Mãn Châu thuộc Trung Quốc, nhất là khu vực bao bọc bán đảo Liêu Đông cùng Phụng Thiên, cùng các khu vực biển quanh Triều Tiên, Hoàng Hải với Nhật Bản.
Chúng tôi dám nói quả quyết rằng: từ nay về sau, nếu cuộc chiến tranh không xảy ra ở china thì thôi, chớ ví như có xảy ra nữa, thì nhất mực lại chồng lên vệt bánh xe pháo đổ của Cao Ly, không cần hỏi thầy bói mà cũng hiểu rằng vậy.
Than ôi! Cao Ly mất rồi! Cao Ly bỗng dưng chốc làm phên giậu của nước ta, bỗng dưng chốc đồng bậc với nước ta, lại thốt nhiên làm phên giậu cho nước khác, mà rồi đã lại là người đồng bệnh đáng yêu mến xót của nước ta. Do hòa cầu Mãn Châu thời nay để tín đồ Nhật rứa hết lợi quyền, nên bạn Nga tranh, tín đồ Pháp tranh, mà những nước cũng đều báo cáo ủng hộ, viện cớ rằng “lợi ích cần đều nhau”. Mẫu nguy bức trước mắt là như thế đó. Chưa bàn mang lại sau này vn là một nhỏ vật khổng lồ nằm kềnh ra trên cõi đất Á Đông này, rồi sẽ là còn, là mất, nhãi giới đôi mắt còn cách nhau chừng không đầy gai tơ, gai tóc. Nước ta sẽ là Cao Ly ư? đã là Nhật phiên bản ư? loại đó là ở chỗ quốc dân chúng ta!.
* bài này ví dụ là tút từ một tờ Tân Văn nào đó của Trung Quốc, nhưng tác giả chưa rõ là ai. Tuy vậy, câu chữ của nó nhằm mục tiêu tuyên truyền giáo dục đào tạo tư tưởng yêu thương nước, trường đoản cú cường... Nói chung là bốn tưởng dân tộc độc lập, cần Trường Đông ghê Nghĩa Thục đã không lo ngại dùng làm tài liệu huấn luyện và đào tạo cho học sinh.